7. Sınıf · 3. hafta
Bugün öğreneceklerimiz
Dijital bir ürün için kaynak, izin ve katkı notu hazırla.
- Erişim ile kullanım iznini ayırırım.
- Kaynak belirtme ve katkıyı açıklama davranışı gösteririm.
Derse hazırlık · araçlar ve ön bilgiler
Araçlar: Öğretmenin yazdığı özgün kısa metin; hayalî görsel lisansı kartı; gerçek web araması gerekmez.
Ön bilgi: Dijital vatandaşlık ve dosya paylaşımı.
Öğretmen, gerekli dosya ve uygulamaları ders başlamadan hazırlar. Anlatım, örnek inceleme, çoktan seçmeli sorular ve açıklamaları 40 dakikalık akışın içindedir. Küçük yaşlarda metinler öğretmen tarafından sesli okunur.
Önce bilgiyi oku, sonra yanındaki çoktan seçmeli soruyu çöz. Kaydırarak altı bölümde ilerle; “Kesintisiz oku” ile bütün dersi birlikte görebilirsin.
0–4. dakika · 4 dk
Konuyu tanı
Ders anlatımı
Etik kullanım, içerik üreticisinin emeğini ve kullanıcı haklarını gözetir. İnternette görülebilen bir görsel her amaçla yeniden kullanılabilir olmayabilir.
Ayrıntısıyla öğren
Etik kullanım, bir içerikten yararlanırken üreticinin emeğine, kullanıcının haklarına ve doğruluğa dikkat etmektir. Bir içeriğin erişilebilir olması her kullanım için izin verildiği anlamına gelmez.
4–12. dakika · 8 dk
Temel bilgiler
Ders anlatımı
Kaynak göstermek içeriğin nereden geldiğini belirtir. Kullanım izni ise hangi koşullarda kullanılabileceğini açıklar; bu iki kontrol birbirinin yerine geçmez.
Ayrıntısıyla öğren
Kaynak göstermek, bilginin veya içeriğin nereden geldiğini belirtir. Kullanım izni ise o içeriği hangi şartlarla kullanabileceğimizle ilgilidir. İkisi farklıdır; yalnızca kaynak yazmak eksik izni tamamlamaz.
12–20. dakika · 8 dk
Yakından incele
Ders anlatımı
Bir projede kendi üretimimiz, yararlandığımız örnek ve aldığımız yardım ayrılır. Katkı notu, bu parçaları açıkça anlatan kısa bir kayıttır.
Ayrıntısıyla öğren
Bir projede kendi ürettiğimiz bölüm, yararlandığımız örnek ve aldığımız yardım açık olmalıdır. Otomatik üretilmiş bir metni de kontrol etmeden doğru kabul etmeyiz. Bu derste özgün örneklerle çalışıp kaynak ve katkı notu yazacağız.
20–32. dakika · 12 dk
Örnek üzerinden öğren
Ders anlatımı
Kullanım şartları belirsizse başka uygun kaynak veya özgün çizim seçilebilir. Belirsizliği görmezden gelmek yerine kontrol edilebilir bir yol izlenir.
32–37. dakika · 5 dk
Bilgini geliştir
Ders anlatımı
Otomatik üretilen metin de yanlış bilgi içerebilir. Üretim aracının türü, doğruluk kontrolü yapma sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
37–40. dakika · 3 dk
Konuyu pekiştir
Ders anlatımı
Güçlü bir kaynak notu içerik, kaynak ve kullanım koşulunu ayırır. Ücretsiz erişim, bütün yeniden kullanım biçimlerinin izinli olduğu anlamına gelmez.
Bu dersin özeti
- Etik kullanım, içerik üreticisinin emeğini ve kullanıcı haklarını gözetir. İnternette görülebilen bir görsel her amaçla yeniden kullanılabilir olmayabilir.
- Bir projede kendi üretimimiz, yararlandığımız örnek ve aldığımız yardım ayrılır. Katkı notu, bu parçaları açıkça anlatan kısa bir kayıttır.
- Otomatik üretilen metin de yanlış bilgi içerebilir. Üretim aracının türü, doğruluk kontrolü yapma sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.